เปิดตำนาน ‘หมั่นโถว’ อาหารคู่วัฒนธรรมจีน ทำขึ้นมาเพื่อแทน ‘หัวคน’

‘หมั่นโถว’( 馒头) แป้งนึ่งก้อนกลม ขาวอวบ รสสัมผัสนุ่มลิ้น อาหารยอดฮิตของชาวจีนที่กินคู่กับอะไรก็อร่อย เชื่อว่าหลายคนรับประทานหมั่นโถวกันมานานแสนนาน แต่อาจยังไม่ทราบถึงตำนานและที่มาของเจ้าแป้งนึ่งชนิดนี้ วันนี้แอดจะพามาเปิดประวัติหมั่นโถวหนึ่งในอาหารจีนที่เราคุ้นเคยมีตำนานเรื่องเล่าอย่างไรบ้างนะ

ย้อนกลับไปในสมัยสามก๊ก (ค.ศ.220-280) ช่วงนั้นชนพื้นเมืองที่อาศัยอยู่ทางตอนใต้มักเรียกตัวเองว่าเป็นพวก ‘หนานหมาน’ (南蛮) ซึ่งหมายความว่า ‘พวกคนเถื่อนทางตอนใต้’ คนเหล่านี้ชอบก่อความวุ่นวาย ยกทัพมาตีแคว้นสู่อยู่เป็นประจำ จนวันหนึ่งหัวหน้าเผ่าพวกหนานหมาน ‘เมิ่งฮั่ว’ ได้นำทัพมาบุก ทำให้ ‘ขงเบ้ง’ หรือ ‘จูเก๋อเลี่ยง’ เสนาบดีแห่งรัฐสู่ต้องออกมาสู้ศึกด้วยตนเอง ในที่สุดขงเบ้งก็ได้คว้าชัยชนะในสงครามครั้งนี้ และกวาดต้อนเชลยศึกกลับไปด้วย

ในระหว่างเดินทางกลับ กองทัพของขงเบ้งต้องข้ามแม่น้ำหลูสุ่ย (แม่น้ำจินซาเจียงในปัจจุบัน) ที่มีคลื่นลมแรง กระแสน้ำเชี่ยวกราก ชาวบ้านบริเวณนั้นแนะนำขงเบ้งว่า “หากใช้หัวคนเป็นเครื่องเซ่นสังเวยเทพเจ้าแห่งแม่น้ำ จะทำให้ข้ามแม่น้ำได้อย่างปลอดภัย”

เหล่าทหารศึกเสนอให้ขงเบ้งบั่นหัวพวกหนานหมาน เพื่อเซ่นบูชาเทพเจ้า แต่ขงเบ้งไม่อยากลงมือฆ่าผู้บริสุทธิ์เผื่อแค่สังเวยเทพเจ้า เขาจึงคิดอุบายสั่งให้ทหารฆ่าสัตว์มาชนิดหนึ่ง จากนั้นยัดเนื้อสัตว์ลงไปในแป้งที่มีทรงโตกลมคล้ายศีรษะมนุษย์ แล้วนำไปนึ่งให้สุก เพื่อใช้เป็นเครื่องสังเวยแทนหัวมนุษย์จริง

 

 

หลังจากนั้นกองทัพของขงเบ้งก็สามารถข้ามแม่น้ำได้อย่างปลอดภัย นับตั้งแต่นั้นมาอาหารชนิดนี้จึงเรียกว่า ‘หมานโถว’ มีความหมายว่า ‘หัวของพวกชาวหมาน’ แต่ภายหลังได้เปลี่ยนชื่อเป็น ‘หมั่นโถว’ โดยใช้ตัวอักษรที่เกี่ยวกับอาหารแทน เพราะชื่อเดิมมีความหมายที่รุนแรงและน่ากลัว

ในช่วงหลังสมัยราชวงศ์ถัง (ค.ศ.618-907) รูปร่างของหมั่นโถวมีขนาดเล็กลง บางก็ถูกเรียกว่า ‘อวี้จู้’ (玉柱) หรือ ‘กว้านเจียง’ (灌浆) จนถึงสมัยราชวงศ์ซ่ง (ค.ศ. 960–1279) แป้งนึ่งที่สอดไส้ต่างๆ ล้วนถูกเรียกว่าหมั่นโถวเช่นเดียวกัน ลักษณะของหมั่นโถวในช่วงนั้นมีสีสัน และรสชาติที่หลากหลาย อาทิ หมั่นโถวไส้ปลา หมั่นโถวไส้น้ำตาล หมั่นโถวไส้เนื้อ หมันโถวไส้หน่อไม้ หมั่นโถวไส้ปู ฯลฯ

กระทั่งช่วงราชวงศ์ชิง (ค.ศ. 1636 – 1912) ชื่อเรียกของหมั่นโถวได้แตกแยกย่อยออกไปอีก คนตอนเหนือมักเรียกแป้งนึ่งที่ไม่มีไส้ว่า ‘หมั่นโถว’ เรียกแป้งนึ่งที่สอดไส้ว่า ‘ซาลาเปา’ แต่คนตอนใต้จะเรียกแป้งนึ่งที่มีไส้ว่า ‘หมั่นโถว’ หากไม่มีไส้จะเรียกว่า ‘ต้าเปาจึ’ (ซาลาเปาลูกใหญ่)

ที่มา.jeenthainews.com